معدن طلای قروه؛ نماد رانت، فساد و فاجعه زیست‌محیطی؛ نماینده مجلس خواستار ورود فوری مجلس شد

کردستان-ئایان- محمد رسول شیخی‌زاده، نماینده مردم شهرستان‌های قروه و دهگلان در مجلس شورای اسلامی، در نطق پیش از دستور خود، پرده از تخلفات گسترده و فجایع زیست‌محیطی در معدن طلای قروه برداشت و این معدن را “نماد آشکار ظلم، تبعیض و رانت” و “کانون وفاق شوم غارتگران داخلی و خارجی” توصیف کرد. وی با طرح پرسشی تکان‌دهنده مبنی بر اینکه “چگونه ثروت ملی ما به یغما می‌رود و به جای آن، برای مردم منطقه زهری تلخ به ارمغان می‌آورد؟”، خواستار ورود فوری و قاطع مجلس شورای اسلامی به این موضوع و تشکیل کارگروه ویژه شد.

آقای شیخی‌زاده با خطاب قرار دادن هیئت رئیسه و نمایندگان مجلس، اظهار داشت: “اسناد و گزارش‌های دستگاه‌های نظارتی حکایت از فاجعه بزرگ دارد.” وی افزود که بهره‌برداری این معدن در اختیار یک شرکت خارجی قزاقستانی (۸۰ درصد) و یک شرکت ایرانی (۲۰ درصد) است که به گفته او، “جوانکی با اتکا به میراث شومی که از سازمان اکتشافات معدنی به جا مانده، به چنگ آورده است.” نماینده قروه و دهگلان این وضعیت را به معنای تبدیل شدن “ثروت ملی، میراث پدری برای فردی خاص” دانست.

استخراج غیرمجاز و غارت سازمان‌یافته منابع ملی:

این نماینده مجلس با تأکید بر اینکه بهره‌برداران نه تنها قرارداد را نقض کرده‌اند، بلکه با استخراج فراتر از حد مجاز به “غارت سازمان یافته منابع ملی” دست می‌زنند، اعلام کرد: “بررسی‌های نظارتی حکایت از استحصال قریب به ۱۵ تن به جای ۵ تن در سال دارد.” وی این وضعیت را مصداق خیانت به منابع و منافع ملی، محیط زیست، منابع طبیعی و مردم منطقه دانست.

خیانت به امنیت اقتصادی با خروج شمش طلا:

در شرایطی که کشور با کمبود ذخایر طلا مواجه بود و دولت برای تأمین منافع ملی اقدام به خرید طلا می‌کرد، شیخی‌زاده از “جشن‌کنان، آزادسازی و خروج شمش از کشور” خبر داد و این اقدام را “خیانت به امنیت اقتصادی کشور” خواند و نه تجارت.

فاجعه زیست‌محیطی؛ زهری کشنده برای منطقه:

درد بزرگتر از منظر این نماینده مجلس، “فاجعه زیست‌محیطی” است. وی تصریح کرد: “سیانور و آرسنیک، محصول این معدن برای مردم است. آب‌های زندگی‌بخش منطقه به زهری کشنده برای انسان، دام و طبیعت تبدیل شده است.” به گفته او، محیط زیست منطقه به “جهنمی سمی مبدل شده” و تمام گزارش‌های زیست محیطی “مبهم و غیرشفاف” هستند و راه را برای هرگونه آزمایش مستقل و تخصصی بسته‌اند. وی با اشاره به شهر دلبران، اعلام کرد که غلظت آرسنیک آب در این منطقه به بیش از ۸۵ پی‌پی‌ام رسیده که نشان‌دهنده “فاجعه” است.

تخلفات مالی، استخدامی و فنی؛ ضعف نظارت:

آقای شیخی‌زاده به سایر تخلفات گسترده اشاره کرد؛ از جمله پرداخت‌های غیرشفاف تحت عنوان مسئولیت‌های اجتماعی، استخدام نیروهای خارجی و غیربومی، و پدیده “خرید و فروش استخدام” توسط دلالان که با دریافت مبالغ چند صد میلیونی یا درصدی از حقوق استخدام‌شدگان صورت می‌گیرد. وی همچنین از عدم پایبندی به تعهدات فنی مبنی بر اجرای “فاز سولفیدی” معدن انتقاد کرد و گفت که تمرکز صرف بر فاز اکسیدی، اجرای فاز سولفیدی را که نیاز به تخصص بیشتری دارد، نادیده گرفته است.

این نماینده مجلس همچنین به عدم بهره‌مندی شایسته منطقه از این ثروت ملی اعتراض کرد و پرسید: “طلای قروه کردستان زمینه‌ساز پیشرفت و آبادانی و کارآفرینی در چه کشورهایی شده است؟” وی شفاف‌سازی در خصوص هزینه کرد سود حاصل از فروش (طبق برنامه ششم توسعه) و تمرکز حساب‌های بانکی و گردش مالی را خواستار شد.

سکوت دولت و ناکارآمدی پیگیری‌ها:

شیخی‌زاده با انتقاد از عملکرد دولت، اظهار داشت: “دولت در گذشته و اکنون در قبال این فاجعه سکوت اختیار کرده یا با اقداماتی کند و بی ‌اثر، عملاً به ادامه این روند دامن زده است.” وی خاطرنشان کرد که با وجود تذکرات متعدد و برگزاری جلسات با مدیران وزارتخانه، نتیجه‌ای جز “وعده‌های الکی و خرید زمان” حاصل نشده است.

این نماینده مجلس در پایان، با تأکید بر ضرورت ورود فوری نهادهای نظارتی و تقنینی، خواستار تشکیل کارگروه ویژه مجلس برای رسیدگی جامع به ابعاد این “فاجعه ملی” شد.

معدن طلای قروه، محمد رسول شیخی‌زاده، مجلس شورای اسلامی، فساد اقتصادی، رانت، آلودگی محیط زیست، سیانور، آرسنیک، قروه، دهگلان، کردستان، دیوان محاسبات، وزارت صمت، امنیت اقتصادی.